Retórica en Polonia: Contextos, temas, métodos.

• Autores: María Zaleska
• Localización: Rétor, ISSN-e 1853-6034, Vol. 5, Nº. 2, 2015, págs. 173-191
• Idioma: español
• Títulos paralelos:
  • Rhetoric in Poland: Contexts, subjects, methods
• Enlaces
  • Texto completo (html)
• Resumen
  • español

    El artículo ofrece una revisión sintética de las investigaciones sobre la retórica en Polonia, incluyendo además variadas actividades no académicas en este campo. A continuación de las distinciones terminológicas preliminares entre la "retórica" como práctica y la "retórica" como teoría, se presenta un estudio sobre diferentes formas de actividades relacionadas. Distintas prácticas espontáneas de la comunicación persuasiva, cursos y talleres, la popularización de la retórica, la enseñanza formal de la retórica y la investigación científica en retórica dan testimonio de un vívido interés por la retórica en Polonia. El artículo identifica también tendencias en los estudios de investigadores polacos. El esquema analítico adoptado podría ser aplicado en una investigación comparativa sobre tradiciones retóricas en diferentes países.

  • English

    The paper offers a synthetic overview of Polish research on rhetoric, including also various non-academic activities within the field of persuasive communication. After preliminary terminological distinctions between 'rhetoric' as practice and 'rhetoric' as theory, a survey of different forms of activities follows. Various spontaneous practices of persuasive communication, informal courses and workshops, popularization of Rhetoric, formal teaching of Rhetoric and rhetorical scholarship witness a vivid interest in rhetoric in Poland. The paper identifies also major trends in studies by Polish scholars. The analytical framework adopted could be fruitfully applied in comparative research on rhetorical traditions in different countries.

• Referencias bibliográficas
  • AXER, Jerzy, coord. (2003); Rhetoric of Transformation. Warszawa: OBTA – UW/Wydawnictwo DiG.
  • BARŁOWSKA, Maria (2000); Jerzy Ossoliński – orator polskiego baroku. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  • BARŁOWSKA, Maria (2010); Swada i milczenie. Zbiory oratorskie XVII-XVIII wieku – prolegomena filologiczne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu...
  • BARŁOWSKA, Maria et al. (2011); „Wyzwania współczesnej kultury wobec retoryki – wielogłos”, en Forum Artis Rhetoricae, vol. 2, núm. 25, pp....
  • BARŁOWSKA, Maria, Agnieszka BUDZYŃSKA-DACA y Maria ZAŁĘSKA, coords. (2010); Ćwiczenia z retoryki. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.XX
  • BARTOSZEWICZ, Iwona (2012); „Die Stringenz der (sprach-)wissenschaftlichen Ausführungen und ihre eristische Dimension“, en Forum Artis Rhetoricae,...
  • BENDRAT, Anna (2012); “‘Winkelried of Nations’ or a ‘Trojan donkey’? Rhetorical Justification for Poland’s Military Mission in the War on...
  • BOGOŁĘBSKA, Barbara (2014); Retoryka, genologia i stylistyka tekstów literackich i dziennikarskich. Łódź: Primum Verbum.
  • BRALCZYK, Jerzy (1996); Język na sprzedaż. Warszawa: Businessman.
  • BRALCZYK, Jerzy (2001); O języku polskiej propagandy politycznej lat siedemdziesiątych. Warszawa: Trio.
  • BUDZYŃSKA, Katarzyna, Kamila DĘBOWSKA-KOZŁOWSKA, Magdalena KACPRZAK y Maria ZAŁĘSKA (2012); “Interdyscyplinarność w badaniach nad argumentacją...
  • BUDZYŃSKA, Katarzyna et al. (2014); “The Polish School of Argumentation: A Manifesto”, en Argumentation, vol. 28, núm. 3, pp. 267-282.
  • BUDZYŃSKA-DACA, Agnieszka (2012); „Format from the Rhetorical Perspective: Principles of the Polish Pre-electoral TV Debates in 1995-2010”,...
  • BUDZYŃSKA-DACA, Agnieszka (2015); Retoryka debaty. Polskie wielkie debaty przedwyborcze 1995-2010. Warszawa; Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • BUDZYŃSKA-DACA, Agnieszka y Jacek KWOSEK (2009); Erystyka, czyli o sztuce prowadzenia sporów. Komentarze do Schopenhauera. Warszawa: Wydawnictwo...
  • BURCZAK, Krzysztof (2004); Figury retoryczne i tropy w Psalmach na podstawie Expositio Psalmorum Kasjodora. Lublin: KUL.
  • CHALECKI, Mikołaj Krzysztof z Chalca (2009 [ca. 1589-1653]); Kompendium retoryczne, redacción: Jarosław Nowaszczuk y Marek Skwara, trad. de...
  • CICHOCKA, Helena (1993); Zarys historii retoryki: od początku do upadku cesarstwa bizantyńskiego. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
  • CICHOCKA, Helena (1994); Teoria retoryki bizantyńskiej. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
  • CICHOCKA, Helena (2004); Mimesis i retoryka w traktatach Dionizjusza z Halikarnasu a tradycja bizantyńska. Warszawa: Wydział Polonistyki Uniwersytetu...
  • DOBRZYŃSKA, Teresa (1994); Mówiąc przenośnie. Studia o metaforze. Warszawa: IBL.
  • DUBISZ, Stanisław (1992); Język i polityka: szkice z historii stylu retorycznego. Warszawa: Instytut Języka Polskiego Uniwersytetu Warszawskiego.
  • FOUCAULT, Michel (1994); Dits et Écrits. Paris: Gallimard.
  • GAJ, Beata (2003); „Retoryka podstawowym narzędziem badań nad dawnym śląskim oratorstwem. Cyceronianizm śląski”, en J. Z. Lichański (coord.),...
  • GAJ, Beata (2007); „Chymiatrica oscula (chemiczne pocałunki), czyli o łacińskiej XVII-wiecznej prozie naukowej na przykładzie Śląska”, en...
  • GAJ, Beata (2007); Tradycje retoryczne na dawnym Śląsku (XVI – XVIII wiek). Katowice – Opole: Fundacja Nauki i Kultury na Śląsku z siedzibą...
  • GŁOWIŃSKI, Michał (2009); Nowomowa i ciągi dalsze: Szkice dawne i nowe. Kraków: Universitas.
  • GORZKOWSKI, Albert (2004); Bene atque ornate: twórczość łacińska Jana Kochanowskiego w świetle lektury retorycznej. Kraków: Księgarnia Akademicka.
  • JABŁOŃSKA-BONCA Jolanta (2002); Prawnik a sztuka negocjacji i retoryki. Warszawa: Widaw.
  • KAMPKA, Agnieszka (2009); Perswazja w języku polityki. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
  • KAMPKA, Agnieszka (2011); „Retoryka wizualna. Perspektywy i pytania”, en Forum Artis Rhetoricae, núm. 1, pp. 7-23.
  • KAMPKA, Agnieszka, coord. (2012); Między znaczeniem a działaniem: retoryka i władza. Warszawa: Wydawnictwo SGGW.
  • KAMPKA, Agnieszka (2014); Debata publiczna. Zmiany społecznych norm komunikacji. Warszawa: Oficyna Wydawnicza.
  • KARAŚ, Halina y Elżbieta WIERZBICKA-PIOTROWSKA (2002); Język polski. Wśród znaków kultury. Retoryka. Podręcznik dla liceum ogólnokształcącego,...
  • KIEREŚ-ŁACH, Joanna (2015); Filozofia i retoryka. Kontekst myślowy nowej retoryki Chaima Perelmana. Lublin: Wydawnictwo Naukowe Academicon.
  • KLESZCZ, Ryszard (2005); „Teoria argumentacji, filozofia, logika. Uwagi o teorii Chaima Perelmana”, en Forum Artis Rhetoricae, núms. 3-4,...
  • KOCHAN, Marek (2002); Slogany w reklamie i polityce. Warszawa: Wydawnictwo Trio.
  • KOCHAN, Marek (2005); Pojedynek na słowa. Techniki erystyczne w publicznych sporach. Kraków: Znak.
  • KOROLKO, Mirosław (1990); Sztuka retoryki. Przewodnik encyklopedyczny. Warszawa: Wiedza Powszechna.
  • KOROLKO Mirosław (2001); Retoryka i erystyka dla prawników. Warszawa: Wydawnictwa Prawnicze PWN.
  • KOROLKO, Mirosław (2010); Podręcznik retoryki homiletycznej. Kraków: WAM.
  • KRZYWY, Roman (2014); Poezja staropolska wobec genologii retorycznej. Wprowadzenie do problematyki. Warszawa: Wydział Polonistyki UW.
  • LAUSBERG, Heinrich (2002); Retoryka literacka. Podstawy wiedzy o literaturze. Bydgoszcz: Wydawnictwo Homini.
  • LEWIŃSKI, Piotr (1999); Retoryka reklamy. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
  • LEWIŃSKI, Piotr (2012); Neosofistyka. Argumentacja retoryczna w komunikacji potocznej. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
  • LICHAŃSKI, Jakub Z. (1992); Retoryka: od średniowiecza do baroku: teoria i praktyka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • LICHAŃSKI, Jakub Z. (2000); Retoryka: od renesansu do współczesności. Tradycja i innowacja. Warszawa: Wydawnictwo DiG.
  • LICHAŃSKI, Jakub Z. (2003); Retoryka w Polsce. Studia o historii, nauczaniu i teorii w czasach I Rzeczypospolitej. Warszawa: Wydawnictwo DiG.
  • LICHAŃSKI, Jakub Z. (2007); Retoryka: historia, teoria, praktyka. Warszawa: Wydawnictwo DiG.
  • LICHAŃSKI, Jakub Z., Ewa LEWANDOWSKA-TARASIUK, coords. (2003); Nauczanie retoryki w teorii i praktyce. Warszawa: Akademia Pedagogiki Specjalnej.
  • MARCISZEWSKI, Witold (1991); Logika z retorycznego punktu widzenia. Warszawa: ZSL UW.
  • MIELCZARSKI, Cyprian (2010); Sofiści i polityka. Antyczne źródła liberalizmu europejskiego. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo PWN.
  • MIELCZARSKI, Cyprian (2011); „Dziedzictwo klasycznej sofistyki i kultura współczesna”, en Forum Artis Rhetoricae, núm. 3, pp. 7-25.
  • MODRZEJEWSKA, Ewa (2013); „Retoryczna strategia sporu a fotograficzne gatunki dziennikarskie – przykłady realizacji”, en Studia Medioznawcze,...
  • MODRZEJEWSKA, Ewa (2014); Spór polityczny jako strategia retoryczna. Na podstawie materiału prasowego w okresie rządów Prawa i Sprawiedliwości...
  • MOKRZAN, Michał (2010); Tropy, figury, perswazje: retoryka a poznanie w antropologii. Wrocław: Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych...
  • NIEBELSKA-RAJCA, Barbara (2012); “Enargeia” i “energeia” w teoriach literackich renesansu i baroku. Warszawa: Instytut Badań Literackich PAN.
  • PARTYKA, Joanna (2011); „Tradycja antyczna jako argument w polemice z wrogami Rzeczpospolitej”, en Forum Artis Rhetoricae, núm. 3, pp. 27-36.
  • PARTYKA, Joanna (2012); „Władza nad sumieniami: retoryka penitencjałów i poradników dla spowiedników”, en A. Kampka (coord.), Retoryka i władza....
  • PARTYKA, Joanna (2014); “Una Matrona in habito honesto”, czyli perswazja zwizualizowana, en A. Kampka (coord.), Retoryka wizualna. Obraz jako...
  • PISAREK, Walery (2002); Nowa retoryka dziennikarska. Kraków: Universitas.
  • PSZCZOŁOWSKI, Tadeusz (1974); Umiejętność przekonywania i dyskusji. Warszawa: Wiedza Powszechna.
  • PRZYBYLSKA Renata y Wiesław PRZYCZYNA, coords. (2001); Retoryka dziś. Teoria i praktyka. Kraków: Wydawnictwo Poligrafia salezjańska.
  • RUSINEK, Michał (2003); Między retoryką a retorycznością. Kraków:
  • RUSINEK, Michał (2012); Retoryka obrazu. Przyczynek do percepcyjnej teorii figury. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria.
  • RUSINEK, Michał y Aneta ZAŁAZIŃSKA (2005); Retoryka podręczna. Czyli jak wnikliwie słuchać i przekonująco mówić. Kraków: Znak.
  • RUSINEK, Michał y Aneta ZAŁAZIŃSKA (2010); Retoryka dnia codziennego. Poradnik nie tylko językowy. Warszawa: Wydawnictwo Czarna Owca.
  • RUSINEK, Michał y Aneta ZAŁAZIŃSKA (2013); Co Ty mówisz? Magia słów, czyli retoryka dla dzieci. Kraków, Wydawnictwo Literatura.
  • RYBIŃSKI, Piotr y Kamil ZEIDLER (2010); Leksykon retoryki prawniczej. 100 podstawowych pojęć. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.
  • RZYMOWSKA, Luiza (2013); U źródeł pojmowania retoryki. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
  • SIEROTOWICZ, Tadeusz (2008); Od metodycznej polemiki do polemiki metodologicznej: impresje z lektury “Wagi probierczej” Galileusza wraz z...
  • SKWARA, Marek, coord. (2006); Retoryka w Polsce. Teoria i praktyka w ostatnim półwieczu. Szczec: Uniwersytet Szczeciński.
  • SKWARA, Marek, coord. (2008); Retoryka. Tematy teoretycznoliterackie. Archiwum przekładów ‘Pamiętnika Literackiego’, vol. 8. Gdańsk: Słowo/Obraz...
  • SKWARA, Marek (2010); Polskie drukowane oracje pogrzebowe XVII wieku. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria.
  • SOBCZAK, Barbara y Halina ZGÓŁKOWA, coords. (2011); Dydaktyka retoryki. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.
  • STALMASZCZYK, Piotr y Piotr CAP, coords. (2014); Pragmatyka, Retoryka, Argumentacja. Obrazy języka i dyskursu w naukach humanistycznych. Kraków:...
  • STYSZYŃSKI, Marcin (2008); Retoryka arabska w twórczości Abu Usmana al-Gahiza. Poznań: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza.
  • SWALES, John M. (1993); Genre Analysis. English in Academic and Research Settings. Cambridge: Cambridge University Press.
  • SZYMANEK, Krzysztof (2001); Sztuka argumentacji. Słownik terminologiczny. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • SZYMANEK, Krzysztof (2008); Argument z podobieństwa. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  • SZYMANEK, Krzysztof, Krzysztof A.WIECZOREK y Andrzej S. WÓJCIK (2003); Sztuka argumentacji. Ćwiczenia w badaniu argumentów. Warszawa, Wydawnictwo...
  • TRĘBSKA, Małgorzata (2014); „Staropolskie mowy winszujące narodzin potomka. Rekonesans”, en Res Rhetorica, núm. 1, pp. 45-60.
  • TYMOCHOWICZ, Piotr (2007); Biblia skuteczności. Warszawa: Wydawnictwo Trans.
  • WASILEWSKI, Jacek (2006); Retoryka dominacji. Warszawa: Wydawnictwo Trio.
  • WASILEWSKI, Jacek (2012); Opowieści o Polsce. Retoryka narracji. Warszawa: Headmade.
  • WORSOWICZ, Monika (2013); O „duchu stosowności”. Teoria retoryczna a współczesna praktyka medialna. Łódź: WUŁ.
  • ZAŁĘSKA, Maria (2012a); “Ordre et chaos dans les disciplines. L’exemple de la rhétorique”, en Semen. Revue de sémio-linguistique des textes...
  • ZAŁĘSKA, Maria (2012b); “Terminologia retoryki”, en D. Brzozowska y W. Chłopicki (coords.), Termin w językoznawstwie. Kraków: Tertium, pp....
  • ZAŁĘSKA, Maria (2013); „Retoryka, wiedza, społeczeństwo: działalność Polskiego Towarzystwa Retorycznego”, en Z. Kruszewski, coord. Towarzystwa...
  • ZAŁĘSKA, Maria (2014a); Retorica della linguistica. Scienza, struttura, scrittura. Frankfurt am Main: Peter Lang.
  • ZAŁĘSKA, Maria (2014b); „Retoryka i glottodydaktyka. Perswazja na zajęciach z języka włoskiego”, en Języki Obce w Szkole, núm. 3, pp. 35-39.
  • ZIOMEK, Jerzy (2000); Retoryka opisowa. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo.