Acceso usuarios
Inocente Luntadila Nlandu
É normal encontrármonos con construcións fixas, chamadas expresións idiomáticas, en calquera lingua natural. Estas expresións forman parte do patrimonio linguístico de cada pobo e reflicten a beleza dun idioma. Neste artigo, centrámonos no eido da fraseoloxía co obxectivo de entender o seu funcionamento mais as súas categorías. Máis en concreto, grazas ao presente traballo, conseguimos apreciar a complexidade da fraseoloxía kíkôngò. O noso marco metodolóxico e teórico baseouse na teoría sentido-texto (Mel’čuk 1993, 1995, 2008, 2011) e a nosa nomenclatura abrangueu cinco categorías de unidades fraseolóxicas: locucións, (lambula maalu [estirar os pés], ‘morrer’; meso kwatu-kwatu [ollos en desacougo], ‘extrema curiosidade’); colocacións (vanga longo [contraer matrimonio], ‘casar’); clixés (lukolele? [como estás?], ‘ola!’), pragmatemas (tini kya nzila mosi ‘estrada de sentido único’) e proverbios (nlele asompa katomisanga makinu ko [pano emprestado non axuda a bailar], ‘quen pide emprestado vese limitado’). Como resultado da análise, comprobamos que o kíkôngò posúe unidades fraseolóxicas que equivalen a verdadeiros frasemas (unidades complexas ou frásicas) e outras que se corresponden con simples lexemas (unidades simples). Alén diso, existen moitos casos de pragmatemas e de clixés que designan as formas verbais.
It is worth noting the existence of fixed constructions, called idiomatic expressions, in any natural language. These expressions are part of the linguistic heritage of each person and express the beauty of a language. In this article, we focus on phraseology with a view to understand how it works and its categories. We were able to notice the complexity of the Kíkôngò phraseology. Our methodological and theoretical framework was based on the Theory Meaning-Text (Mel’čuk 1993, 1995, 2008, 2011). Our nomenclature covered five following categories of phraseological units: locutions (lambula maalu [stretch your feet], ‘die’; meso kwatu-kwatu [eyes in agitation], ‘extreme curiosity’), collocations (long vanga [contract marriage], ‘get married’), clichés (lukolele? [are you doing well], ‘hello!’), pragmatemas (tini kya nzila mosi ‘one-way carriageway’), and proverbs (nlele asompa katomisanga makinu ko [borrowed cloth does not take care of dance], ‘those who borrow find themselves limited’). In Kíkôngò, we find phraseological units that are actually equivalent to phrases (complex or phrase units) and others that are just lexemes (simple units). On the other hand, there are many cases of pragmathemes and clichés that designate verbal forms.
